Môi trường

CO2 từ nhiên liệu hóa thạch giảm 0,4 phần trăm năm 2026, nhưng tổng phát thải lập kỷ lục

3 lượt xem

Một mức giảm nhỏ, vì lý do không đúng

Phát thải toàn cầu từ nhiên liệu hóa thạch được dự báo giảm 0,4 phần trăm trong năm 2026 xuống 38,2 tỷ tấn CO2, theo Ngân sách Carbon Toàn cầu lần thứ 21 của Dự án Carbon Toàn cầu, được trình bày tại hội nghị COP31 ở Antalya. Khoảng bất định dao động từ mức giảm 1,5 phần trăm đến mức tăng 0,6 phần trăm.

Sự sụt giảm không chủ yếu là câu chuyện năng lượng sạch. Phát thải từ dầu được dự báo giảm 1,9 phần trăm, điều mà các tác giả mô tả là phản ứng ngắn hạn có thể xảy ra trước cú sốc năng lượng do xung đột Iran và việc đóng cửa eo biển Hormuz. Phát thải từ than tăng 0,6 phần trăm. Khi một cuộc khủng hoảng năng lượng cắt giảm nhu cầu dầu, bầu khí quyển được nghỉ một chút, nhưng xu hướng cơ bản không thay đổi.

Năng lượng tái tạo đang làm việc thực sự

Có một điểm tích cực thực sự. Lần đầu tiên báo cáo ước tính lượng phát thải tránh được từ điện mặt trời, điện gió và xe điện vào khoảng 0,5 tỷ tấn CO2 trong năm 2026, bù đắp khoảng hai phần ba mức tăng phát thải do nhu cầu năng lượng gia tăng. Năm 2025, điện mặt trời và điện gió chiếm khoảng 95 phần trăm tổng lượng tránh được đó.

Báo cáo cũng phát hiện rằng 40 nền kinh tế đã cắt giảm đáng kể CO2 từ nhiên liệu hóa thạch trong khi vẫn tăng trưởng kinh tế giai đoạn 2016-2025, gần gấp đôi con số của thập kỷ trước. Phát thải toàn cầu tăng khoảng 0,3 phần trăm mỗi năm trong thập kỷ qua, so với 1,7 phần trăm trong thập kỷ trước đó.

Vì sao tiêu đề vẫn xấu

Tổng CO2, bao gồm thay đổi sử dụng đất cộng với phát thải hóa thạch, được dự báo đạt kỷ lục 43,3 tỷ tấn trong năm 2026, tăng từ 42,8 tỷ tấn năm ngoái, vì phát thải từ phá rừng được kỳ vọng sẽ tăng. Ngân sách carbon còn lại cho 50 phần trăm cơ hội giữ mức nóng lên ở 1,5 độ C hiện khoảng 150 tỷ tấn, chưa đầy bốn năm với tốc độ hiện tại. Với 1,7 độ C là 510 tỷ tấn, khoảng 12 năm, và với 2 độ C là khoảng 1.035 tỷ tấn, tức khoảng 24 năm.

Kết luận của các tác giả thật thẳng thắn: năng lượng sạch đang tăng đủ nhanh để bẻ cong đường cong nhưng chưa đủ nhanh để đảm bảo một sự sụt giảm bền vững. Một năm phát thải hóa thạch giảm do chiến tranh không giống với một đỉnh phát thải.

Nguồn: Global Carbon Project / Carbon Brief