รางวัลเคมีปี 2026
ราชบัณฑิตยสถานวิทยาศาสตร์สวีเดนมอบรางวัลโนเบลสาขาเคมีปี 2026 ให้อองรี บี. คากัน และเคนโซ โซไอ สำหรับการค้นพบผลกระทบไม่เชิงเส้นและออโตแคตาไลซิสในการสังเคราะห์สารอินทรีย์แบบอสมมาตร ราชบัณฑิตยสถานประกาศรางวัลเมื่อวันพุธในสตอกโฮล์ม ทั้งสองแบ่งรางวัล 12 ล้านโครนสวีเดน ประมาณ 1.2 ล้านดอลลาร์
โมเลกุลภาพสะท้อน
โมเลกุลจำนวนมากมีอยู่สองรูปแบบที่เป็นภาพสะท้อนของกันและกัน เหมือนมือซ้ายและมือขวา ในทางการแพทย์ ทั้งสองรูปแบบสามารถทำงานแตกต่างกันอย่างมากในร่างกาย ดังนั้นนักเคมีจึงพยายามสร้างรูปแบบหนึ่งไม่ใช่อีกรูปแบบหนึ่ง คากัน เกิดในฝรั่งเศส สังกัดมหาวิทยาลัยปารีส-ซุดในออร์แซ ศึกษาว่าสารผสมของสารประกอบสามารถขับเคลื่อนปฏิกิริยาไปสู่รูปแบบสะท้อนเดียวได้อย่างไร โซไอ เกิดในญี่ปุ่น อายุ 95 ปี สังกัดมหาวิทยาลัยวิทยาศาสตร์โตเกียว ค้นพบปฏิกิริยาออโตแคตาไลติกซึ่งผลิตภัณฑ์เร่งการสร้างตัวเอง การทดลองนี้เป็นที่รู้จักในชื่อปฏิกิริยาโซไอ
เหตุใดจึงสำคัญ
คณะกรรมการโนเบลกล่าวว่างานนี้มีความสำคัญชี้ขาดสำหรับนักเคมีที่ออกแบบปฏิกิริยาสำหรับการผลิตยา รสชาติ กลิ่น และวัสดุใหม่ การค้นพบนี้ยังแตะคำถามที่มีมายาวนานในเคมีว่า ชีวิตเลือกใช้รูปแบบสะท้อนเดียวของโมเลกุลที่มันใช้ได้อย่างไร
รางวัลเคมีเป็นรางวัลโนเบลรางวัลที่สามของปีนี้ รางวัลการแพทย์เมื่อวันจันทร์ตกเป็นของคาร์ล ไดส์เซอรอท ปีเตอร์ เฮเกมันน์ และเกออร์ก นาเกล สำหรับการค้นพบเกี่ยวกับช่องไอออนที่ควบคุมด้วยแสงซึ่งนำไปสู่ออปโตเจเนติกส์ วิธีการที่ใช้แสงเปิดปิดเซลล์ประสาทแต่ละเซลล์ รางวัลฟิสิกส์เมื่อวันอังคารตกเป็นของฟรานซิส ฮัลเซน สำหรับบทบาทของเขาในหอดูดาวนิวตริโนไอซ์คิวบ์และการตรวจจับนิวตริโนพลังงานสูงจากอวกาศ รางวัลวรรณกรรมตามมาในวันพฤหัสบดี รางวัลสันติภาพวันศุกร์ และรางวัลเศรษฐศาสตร์วันจันทร์ รางวัลเคมีปีที่แล้วตกเป็นของซูซูมุ คิตากาวะ ริชาร์ด ร็อบสัน และโอมาร์ เอ็ม. ยากี สำหรับโครงข่ายโลหะ-อินทรีย์