Wetenschap

LHCb van CERN ziet na 42 jaar een deeltjesverval van één op tien miljard

4 weergaven

Natuurkundigen van het LHCb-experiment bij de Large Hadron Collider van CERN hebben het eerste bewijs gevonden van een beauty-deeltje dat vervalt in twee muonen, een proces dat volgens het Standaardmodel ongeveer één keer op elke tien miljard vervallen gebeurt. Het resultaat, aangekondigd tijdens een seminar bij CERN en ingediend bij Physical Review X, komt uit op 3,2 sigma.

Zesenveertig jaar zoeken

De jacht begon in 1984, toen het CLEO-experiment de eerste bovengrens aan de frequentie stelde. Het deeltje in kwestie, bekend als Bd, bevat een beauty-quark en een down-antiquark en leeft ongeveer anderhalf biljoenste seconde. Het vervalt bijna altijd in iets dat makkelijker te zien is. Het muonenpaarkanaal is zo zeldzaam dat eerdere experimenten alleen grenzen konden opstapelen, en een gezamenlijke analyse van LHCb en CMS uit 2015 bevestigde het verwante Bs-verval maar bood slechts aanwijzingen voor Bd.

De opgewaardeerde detector veranderde de rekensom. Betere triggerselectie en verbeterde muonidentificatie stelden het team in staat een handvol kandidaten te onderscheiden van een achtergrond die miljoenen keren groter is.

Waarom het getal ertoe doet

Het Standaardmodel voorspelt een vertakkingsfractie van ongeveer 1,03 per tien miljard. Gecombineerd met oudere gegevens komt de gemeten waarde uit op 1,14 per tien miljard, met foutmarges die de voorspelling ruim omvatten. Die overeenstemming is het punt: deze vervallen zijn gevoelig voor deeltjes die niet in het model zitten, en elk zwaar nieuw deeltje zou de frequentie verschuiven.

De meting verkleint daarmee de ruimte waar nieuwe natuurkunde zich kan verschuilen, in dezelfde familie van processen die Bs-vervallen jarenlang tot testterrein maakte.

Nog geen ontdekking

Vijf sigma is de drempel om van een ontdekking te spreken, en 3,2 sigma blijft daaronder. Meer gegevens uit de huidige run moeten het experiment dichterbij brengen, en de samenwerking zegt dat het kanaal hoe dan ook een vast onderdeel van haar programma wordt.

Voorlopig is het resultaat een bevestiging van een decennia oud voorspelling, verkregen op de grens van wat één experiment kan onderscheiden, en een herinnering dat het Standaardmodel tests blijft doorstaan die zijn bedoeld om het te breken.

Bron: CERN